Türk halı sektörü, küresel gerilimler ve taşımacılıkta yaşanan aksamalarına karşın üretim ve dış satım kapasitesini korudu. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre yılın ilk 9 ayında 186 ülke ve serbest bölgeye toplam 391 milyon 984 bin metrekare halı ihraç edildi; bu satışlardan 2 milyar 17 milyon 127 bin dolar gelir elde edildi.
9 ayda 391,9 milyon m2 satış, 2,017 milyar dolar gelir
Ocak-eylül döneminde ulaşılan ülkeler ve serbest bölgelerin genişliği, sektörün küresel yayılımını ortaya koyarken, metrekare bazında 391,9 milyonluk hacim dikkat çekti. Toplam gelirde 2 milyar 17 milyon doları aşan sektör, jeopolitik risklerin ve artan maliyetlerin gölgesinde geçen yılki seviyelerini korumaya odaklandı.
Ürün gruplarında makine halıları öne çıktı
Halı ihracatında aslan payını 1 milyar 563 milyon 158 bin dolarla makine halıları aldı. Bu grubu 351 milyon 666 bin dolarla tufte halılar izledi. El halıları 92 milyon 196 bin dolar, kilimler ise 10 milyon 107 bin dolarlık dış satış gerçekleştirdi.
Bölgesel performans: Amerika ilk sırada
Bölgelere göre dağılımda Amerika kıtası 605 milyon 608 bin dolarla lider konumda yer aldı. Orta Doğu ülkelerine yapılan ihracat 515 milyon 330 bin doları bulurken, Avrupa ülkelerine satış 331 milyon 741 bin dolar seviyesinde gerçekleşti.
Ülkelere göre sıralama: ABD, Suudi Arabistan ve İngiltere
Ülke bazında ABD, yüzde 16,6’lık artışla 448 milyon 37 bin dolara ulaşarak ilk sıradaki yerini korudu. ABD’yi, yüzde 9,4 artış ve 181 milyon 323 bin dolarla Suudi Arabistan, yüzde 23,4 artış ve 114 milyon 187 bin dolarla İngiltere takip etti.
Kaplan: Beklentimiz daha yüksekti, riskler hedefleri sınırladı
TİM Halı Sektör Kurulu Başkanı İskender Kaplan, sektörün küresel olumsuzluklara rağmen geçen yılki ihracat bandını muhafaza etmeyi başardığını belirtti. Normal şartlarda yüzde 15-20 aralığında büyüme öngördüklerini ancak Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler ile Ukrayna-Rusya Savaşı gibi jeopolitik risklerin ivmeyi sınırladığını vurguladı.
Kaplan, yıl sonu hedeflerinde yapılan güncellemeye dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
"Halı sektörü olarak her zaman büyüme odaklı çalışıyoruz. Ancak hammadde, emtia ve en önemlisi lojistikte yaşanan büyük sıkıntılar olmasaydı, bugün en az yüzde 15 daha artı da olurduk. Yaşanan aksaklıklar nedeniyle başlangıçta 3,5 milyar dolar olarak koyduğumuz yıl sonu ihracat hedefimizi aşağı yönlü revize etmek zorunda kaldık."
Lojistikte maliyet baskısı: Konteyner 10 bin dolara çıktı
Sevkiyat süreçlerindeki tıkanmaların maliyetleri artırdığını ifade eden Kaplan, özellikle Orta Doğu hattında belirginleşen taşımacılık krizine işaret etti. Daha önce Katar, Dubai, Umman ve Kuveyt’e konteyner ile yapılan sevkiyat maliyetlerinin 1.500 dolardan 10 bin dolara kadar yükseldiğini aktardı.
Suudi Arabistan üzerinden yürütülen karayolu taşımacılığında transit vize işlemlerinde yaşanan sorunların sevkiyatları geciktirdiğini belirten Kaplan, çok sayıda tırın sınır kapılarında beklediğini, depoların dolduğunu ve bu tablonun üretim ile ihracat temposunu olumsuz etkilediğini dile getirdi.
Genel görünüm: Dayanıklılık ve pazar çeşitliliği
Sektörün 9 ayda 186 ülke ve serbest bölgeye ulaşması, pazar çeşitliliğinin sağladığı dayanıklılığı yansıtıyor. Makine halılarının liderliği, ölçek ekonomisi ve rekabet gücünün sürdüğünü ortaya koyarken, Amerika, Orta Doğu ve Avrupa ekseninde devam eden talep Türk halısının küresel konumunu destekliyor.
Bununla birlikte, lojistik maliyetlerindeki artış ve bölgesel gerilimler yıl sonu hedefleri üzerinde baskı oluşturuyor. Sektör temsilcilerine göre, maliyet ve taşıma engellerinin hafiflemesi, ihracatın potansiyel artışını yeniden görünür kılacak.
Yorumlar